Combinatie

Ouderdomsanalyse debiteuren die aansluit op de controlerekening

Je telt het openstaande bedrag per ouderdomsklasse op met één SOMMEN.ALS over een klassentabel, telt de klassen op met SOM en controleert of het totaal aansluit op de controlerekening.

Gebruikte functies:SOMMEN.ALSSOM

Moeilijkheidsgraad 2 van 5

Uitgewerkt voorbeeld

Ouderdomsanalyse van de debiteuren per 30 september 2026

Situatie

Voor Veldhuis Installatie BV heb je acht openstaande facturen uit het debiteurensubgrootboek met hun vervaldatums. Je wilt de ouderdomsanalyse voor de interimcontrole: het openstaande bedrag per klasse (nog niet vervallen, 1 tot en met 30, 31 tot en met 60, 61 tot en met 90 en meer dan 90 dagen) op de peildatum 30 september 2026 in F8, en een totaal dat je kunt aansluiten op het saldo van de controlerekening debiteuren in F9.

De klassen staan in een kleine tabel, zodat je ze kunt aanpassen zonder de formule te wijzigen.

De gegevens

Fragment van het werkblad: in F10 staat de formule
RijABCDEFGH
1FactuurVervaldatumOpenstaand bedragKlasseVanaf (dagen)Tot en met (dagen)
226-050112-10-2026€6,400.00€ 6.400,00Nog niet vervallen-999-99900
326-050202-10-2026€2,950.00€ 2.950,001 tot en met 30 dagen113030
426-050320-09-2026€4,200.00€ 4.200,0031 tot en met 60 dagen31316060
526-050402-09-2026€7,800.00€ 7.800,0061 tot en met 90 dagen61619090
626-050515-08-2026€8,500.00€ 8.500,00Meer dan 90 dagen919199999999
726-050620-07-2026€3,250.00€ 3.250,00
826-050710-06-2026€9,600.00€ 9.600,00Peildatum30-09-2026
926-050825-05-2026€2,700.00€ 2.700,00Saldo controlerekening4540045400
10Totaal van de klassen€45,400.00€ 45.400,00=SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, ">="&$F$8-$G$2:$G$6, $B$2:$B$9, "<="&$F$8-$F$2:$F$6))=SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; ">="&$F$8-$G$2:$G$6; $B$2:$B$9; "<="&$F$8-$F$2:$F$6))
11
Formulecel (F10)Invoer

Formule in F10

=SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, ">="&$F$8-$G$2:$G$6, $B$2:$B$9, "<="&$F$8-$F$2:$F$6))
=SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; ">="&$F$8-$G$2:$G$6; $B$2:$B$9; "<="&$F$8-$F$2:$F$6))

Resultaat: €45,400.00€ 45.400,00

Hoe de onderdelen samenwerken

Let op: Een factuur zonder vervaldatum of met een vervaldatum die als tekst is opgeslagen voldoet aan geen enkel datumcriterium, dus valt uit alle klassen en komt het totaal onder het saldo van de controlerekening uit.

De formule uit elkaar gehaald, van binnen naar buiten. Je kunt elk onderdeel in een eigen cel typen om te zien wat het teruggeeft.

  1. =SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, ">="&$F$8-$G4, $B$2:$B$9, "<="&$F$8-$F4)
    =SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; ">="&$F$8-$G4; $B$2:$B$9; "<="&$F$8-$F4)

    Eén klasse, die in rij 4 (31 tot en met 60 dagen over tijd). De peildatum 30 september 2026 min 60 dagen is 1 augustus 2026 en min 31 dagen is 30 augustus 2026, dus SOMMEN.ALS telt de openstaande bedragen op van facturen met een vervaldatum van 1 tot en met 30 augustus. Alleen 26-0505 (vervalt 15 augustus) valt in dat venster: 8.500.

    Vul de formule naar beneden aan en elke klasse krijgt een eigen totaal, want de dollartekens leggen de factuurlijst en de peildatum vast terwijl het rijnummer met de klasse meeloopt.

  2. =SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, ">="&$F$8-$G$2:$G$6, $B$2:$B$9, "<="&$F$8-$F$2:$F$6)
    =SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; ">="&$F$8-$G$2:$G$6; $B$2:$B$9; "<="&$F$8-$F$2:$F$6)

    Geef je de twee criteria alle vijf klassen tegelijk, dan geeft SOMMEN.ALS vijf totalen terug, één per klasse, in de volgorde van de klassentabel:

    • 9.350 (nog niet vervallen)
    • 12.000 (1 tot en met 30 dagen)
    • 8.500 (31 tot en met 60 dagen)
    • 3.250 (61 tot en met 90 dagen)
    • 12.300 (meer dan 90 dagen)

    In Excel 365 lopen de vijf waarden naar beneden door; dit is de complete ouderdomsanalyse.

  3. =SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, ">="&$F$8-$G$2:$G$6, $B$2:$B$9, "<="&$F$8-$F$2:$F$6))
    =SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; ">="&$F$8-$G$2:$G$6; $B$2:$B$9; "<="&$F$8-$F$2:$F$6))

    SOM telt de vijf klassetotalen op: 9.350 + 12.000 + 8.500 + 3.250 + 12.300 = 45.400. Dit is het totaal van de ouderdomsanalyse, de hele formule van het voorbeeld.

  4. =SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, ">="&$F$8-$G$2:$G$6, $B$2:$B$9, "<="&$F$8-$F$2:$F$6))-$F$9
    =SOM(SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; ">="&$F$8-$G$2:$G$6; $B$2:$B$9; "<="&$F$8-$F$2:$F$6))-$F$9

    De controle: het totaal van de klassen min het saldo van de controlerekening in F9 (45.400). Het verschil is 0, dus elke factuur staat in precies één klasse en de analyse sluit aan op het grootboek. Elk ander getal wijst op een factuur die in geen enkele klasse of in twee klassen staat.

Stap voor stap

  1. $F$8-$G$2:$G$6 geeft de vroegste vervaldatum van elke klasse: 30 sep 2026 min 0 = 30 sep 2026, min 30 = 31 aug 2026, min 60 = 1 aug 2026, min 90 = 2 jul 2026 en min 9,9999.999 = 16 mei 1999, een datum zo ver terug dat geen enkele factuur ouder is.
  2. $F$8-$F$2:$F$6 geeft de laatste vervaldatum van elke klasse: 30 sep 2026 min -999 = 25 jun 2029 (dus geen factuur ligt te ver in de toekomst), min 1 = 29 sep 2026, min 31 = 30 aug 2026, min 61 = 31 jul 2026 en min 91 = 1 jul 2026.
  3. SOMMEN.ALS telt de openstaande bedragen op van de facturen waarvan de vervaldatum tussen die twee data ligt. Nog niet vervallen (30 sep 2026 tot 25 jun 2029): 26-0501 (12 okt) 6,4006.400 + 26-0502 (2 okt) 2,9502.950 = 9,3509.350. 1 tot en met 30 dagen (31 aug tot 29 sep): 26-0503 (20 sep) 4,2004.200 + 26-0504 (2 sep) 7,8007.800 = 12,00012.000.
  4. 31 tot en met 60 dagen (1 aug tot 30 aug): alleen 26-0505 (15 aug) = 8,5008.500. 61 tot en met 90 dagen (2 jul tot 31 jul): alleen 26-0506 (20 jul) = 3,2503.250.
  5. Meer dan 90 dagen (16 mei 1999 tot 1 jul 2026): 26-0507 (10 jun) 9,6009.600 + 26-0508 (25 mei) 2,7002.700 = 12,30012.300.
  6. SOM telt de vijf klassetotalen op: 9,3509.350 + 12,00012.000 + 8,5008.500 + 3,2503.250 + 12,30012.300 = 45,40045.400.
  7. Het saldo van de controlerekening in F9 is ook 45,40045.400, dus het verschil is 0: alle acht facturen (6,4006.400 + 2,9502.950 + 4,2004.200 + 7,8007.800 + 8,5008.500 + 3,2503.250 + 9,6009.600 + 2,7002.700 = 45,40045.400) staan in precies één klasse.

Waarom het werkt

SOMMEN.ALS accepteert een bereik waar één criterium wordt verwacht en geeft dan één totaal per cel van dat bereik terug. Doordat de klassegrenzen worden omgezet in vervaldatums, beantwoordt één formule de vraag voor elke klasse, en SOM maakt van de klassen weer een totaal. Omdat de klassen in cellen staan, vraagt een ander beleid om een nieuwe tabel en niet om een nieuwe formule, en kun je het totaal met het grootboek vergelijken om aan te tonen dat er geen factuur uit de tabel is gevallen.

Let op

  • De controle in F9 laat zo'n factuur zien: zoek elk verschil uit voordat je op de tabel vertrouwt.
  • De klassen moeten zonder gaten of overlap op elkaar aansluiten: 30 en dan 31, niet 30 en dan 40. Een gat verliest facturen, een overlap telt ze dubbel, en in beide gevallen sluit het totaal niet meer aan op de controlerekening.

    De buitengrenzen -999 en 9,9999.999 zijn bewust ruim gekozen, zodat geen factuur buiten de eerste of laatste klasse valt.

  • Vóór Excel 365 heeft SOMMEN.ALS met een bereik als criterium Ctrl+Shift+Enter nodig binnen SOM, of je vult de formule voor één klasse naar beneden aan en telt de cellen op.

    De peildatum is een vaste datum in F8, zodat de tabel hetzelfde blijft als je het dossier later opent; zet er alleen voor een actueel overzicht VANDAAG() neer.

Varianten

=SOMPRODUCT(($F$8-$B$2:$B$9>=$F4)*($F$8-$B$2:$B$9<=$G4)*$C$2:$C$9)
=SOMPRODUCT(($F$8-$B$2:$B$9>=$F4)*($F$8-$B$2:$B$9<=$G4)*$C$2:$C$9)

Dezelfde klasse in oudere Excel-versies, zonder de matrixwerking van SOMMEN.ALS: SOMPRODUCT toetst de dagen over tijd aan de klassegrenzen in rij 4. Voor 15 augustus zijn dat 46 dagen, voor 20 juli 72 dagen enzovoort; alleen 46 ligt tussen 31 en 60, dus het resultaat is 8,5008.500.

=SOMMEN.ALS($C$2:$C$9, $B$2:$B$9, "<"&$F$8)
=SOMMEN.ALS($C$2:$C$9; $B$2:$B$9; "<"&$F$8)

De klassieke snelle variant als je alleen het vervallen deel nodig hebt: alle facturen met een vervaldatum vóór de peildatum. 4,2004.200 + 7,8007.800 + 8,5008.500 + 3,2503.250 + 9,6009.600 + 2,7002.700 = 36,05036.050, dat is 45,40045.400 min de 9,3509.350 die nog niet vervallen is.

Alle combinaties